Jak rozpoznać nietolerancję na gluten?

Celiakia która dotyka nie tylko grono dzieci, ale i osoby dorosłe, dlatego warto znać jej objawy, by pomóc w jej diagnozie jak najprędzej. Jakie są objawy celiakii?

 

Czym jest celiakia?

Celiakia to choroba trzewna, czyli nietolerancja na gluten. Gluten to mieszanina białek roślinnych – gluetmimy i gliadyny, znajduje się w ziarnach niektórych zbóż, takich jak pszenica, żyto, jęczmień, orkisz. Związana jest z wytwarzaniem przez organizm przeciwciał skierowanych przeciwko glutenowi, powodując tym samym uszkodzenie kosmków jelitowych.

 

Kto choruje na celiakię?

Celiakia została zdiagnozowana u około 1% populacji, to daje 400 000 osób, lecz w wielu przypadkach jest utajona i trudna do wykrycia. Dotyka głównie dzieci, kobiety w ciąży oraz osoby starsze. Na ogół ujawnia się w dzieciństwie, choć często mylona jest z alergiami pokarmowymi. Może jednak pojawić sie dopiero między 35 a 55 rokiem życia, mimo jej wcześniejszego istnienia. Ponadto odnotowuje się, że choroba dotyka głównie kobiety, i to nawet dwa razy częściej. Nierzadko u osób, u których stwierdzono chorobę w pierwszych latach jej trwania, przeszła w bardzo łągodnym stopniu. Celiakia to choroba dotykająca jedynie te osoby, które mają do niej predyspozycje genetyczne. W wielu przypadkach sama obecność genów jednak nie wystarcza, by choroba wystąpiła a jej uaktywnienie wiąże się z obecnością dodatkowego czynnika np. silnego stresu, spadku odporności (np. w wyniku infekcji) czy ciąży. To wtedy zaczynają pojawiać się objawy schorzenia.

 

Jakie rozróżnia się typy celiakii?

Ze względu na to, ze celiakia to choroba dająca bardzo szeroką gamę objawów o różnym nasileniu (od łagodnych po bardzo ostre) rozróżnia się trzy typy tej choroby:

– Celiakia pewnoobjawowa, jawna

Ma charakterystyczne, regularnie pojawiające się objawy, dość łatwo jest ją zdiagnozować. Pojawia się najczęściej w wieku przedszkolnym oraz w czasie ciąży.

– Celiakia ubogoobjawowa, niema

Ponieważ brak w niej typowych, charakterystycznych objawów, o wiele trudniej jest ją zdiagnozować. Dodatkowo częstotliwość jej występowania jest kilkakrotnie większa niż w przypadku celiakii jawnej.

-Celiakia latetna, utajona

Najtrudniejszy typ celiakii do zdiagnozowania. Mówi się o niej, gdy we krwi osoby z prawidłowym obrazem jelita obecne są przeciwciała antyendomysjalne (IgAEmA), które mogą prowadzić do zaniku kosmków w późniejszym życiu chorego.

 

Jakie są objawy celiakii?

U każdego przebiega zupełnie inaczej, a jej objawy to szerokie pasmo dolegliwości, które rzadko powiązuje się wspólnie. Mówi się, że łatwiej wykryć ją u dzieci, ze względu na to, że objawy u dzieci częściej są nasilone, u dorosłych zaś rozwija się w ukryciu.

Często daje o sobie znać poprzez zaburzony rytm wypróżniania. Ale nierzadko biegunki, wzdęcia czy bóle brzucha ustępują same i występują raczej sporadycznie, przez co nie kojarzy się tego jednogłośnie z chorobą. W innych przypadkach choroby nie występują problemy gastryczne, ale organizm wysyła zupełnie nietypowe sygnały.

Do najczęstszych symptomów celiakii należą:

  • bóle brzucha, wzdęcia, biegunki
  • utrata masy ciała, anemia
  • zaburzenia wzrostu dzieci
  • depresja
  • zanik szkliwa zębowego
  • niedokrwistość, zaburzenia neurologiczne
  • wrzody w obrębie jamy ustnej, afty
  • bóle kości i stawów, osteoporoza
  • zaburzenia płodności, częste poronienia

Sprawdź ofertę dietetyka Sports-Med