Dlaczego ciągle jestem zmęczony?

Brak energii, zmęczenie, senność, ospałość…to objawy na które narzeka naprawdę wiele osób. Obniżony poziom energii może utrudniać życie prywatne, zawodowe, sprawiać, że mamy problem z codziennym funkcjonowaniem i wykonywaniem podstawowych czynności. W związku z tym, że ciągła ospałość i zmęczenie mogą być powodem obniżonego komfortu życia jako ludzkość ciągle szukamy sposobów, dzięki którym będziemy mieli więcej energii. Kawa, suplementy, napoje energetyzujące…to tylko część produktów, które reklamowane są jako “pomoc przy nadmiernym zmęczeniu”. Jednak zamiast kupować kolejne tego typu produkty, najlepiej znaleźć przyczynę ciągłego braku energii i wdrożyć odpowiednie kroki!

Według słownika PWN “zmęczenie” to “stan zmniejszenia sprawności organizmu wskutek dużego wysiłku”, jednak nie zawsze wiąże się ono z uprawianiem sportu czy aktywnością fizyczną, jak potocznie może być rozumiana ta definicja. Jak się okazuje, powodów dla których odczuwamy zmęczenie może być naprawdę wiele.

Zmęczenie jest stanem, w którym nasz organizm daje nam znać, że coś jest nie w porządku. 

Jakie mogą być powody nadmiernego zmęczenia i braku energii? 

stres
Obniżony poziom energii może utrudniać życie prywatne, zawodowe, sprawiać, że mamy problem z codziennym funkcjonowaniem i wykonywaniem podstawowych czynności.

Problemy z gospodarką cukrową 

Gdy, odczuwamy nadmierną senność oraz zmęczenie pierwszą rzeczą jaką powinniśmy wykonać są badania krwi. Jednymi z podstawowych wskaźników są glukoza oraz insulina – dzięki nim, możemy sprawdzić czy w gospodarka cukrowa w naszym organizmie działa w prawidłowy sposób. W obecnych czasach wiele osób zmaga się z insulinoopornością.  Insulinooporność  to stan, w którym tkanki nie reagują prawidłowo na insulinę. Dotyczy to głównie mięśni i tkanki tłuszczowej. Zadaniem insuliny jest przekazanie glukozy, czyli paliwa do komórek organizmu. W przypadku insulinooporności pojawia się problem w postaci braku reakcji komórek organizmu na jej działanie. W uproszczeniu – komórki nie są w stanie pozyskać wystarczająco energii z pożywienia. Osoby, które cierpią na insulinooporność bardzo często skarżą się na takie objawy jak senność po posiłku, nadmierne zmęczenie i brak energii. Jest to związane z nieprawidłową reakcją tkanek na insulinę. 

Niski indeks glikemiczny, odpowiednia ilość białka, warzywa

Aby, zniwelować niepożądane objawy związane z brakiem energii, niezbędne jest wdrożenie odpowiedniej diety oraz suplementacji, która będzie brała pod uwagę potrzeby pacjenta. Bardzo ważne jest tutaj zadbanie o spożywanie potraw z niskim indeksem glikemicznym oraz odpowiedniej ilości pełnowartościowego źródeł białka. Co więcej, w diecie zaleca się ograniczenie cukrów prostych, produktów przetworzonych oraz zwiększenie podaży produktów zawierających błonnik. Błonnik znajduje się m.in w warzywach, których powinno się spożywać min. 500g dziennie oraz produktach pełnoziarnistych.

Więcej o insulinooporności pisaliśmy tutaj. 

Problemy hormonalne


Kolejnym powodem, dla którego odczuwamy nadmierną senność i brak energii mogą być problemy natury hormonalnej np. zaburzenia pracy tarczycy. Niedoczynność tarczycy charakteryzuje się niedoborem lub też nieprawidłowym działaniem hormonów tarczycy. Dlaczego tak się dzieje? Za ten stan mogą być odpowiedzialne takie czynniki jak np. czynniki żywieniowe, niedobór jodu, infekcje wirusowe lub bardzo popularna – choroba Hashimoto.

Niedoczynność tarczycy, choroba Hashimoto

Choroba Hashimoto to stan, w którym układ odpornościowy produkuje przeciwciała przeciwko peroksydazie tarczycowej(anty-PO) i tyreoglobulinie(anty-TG), co prowadzi do zaniku komórek pęcherzykowych tarczycy i jej niedoczynności.


Chorobie Hashimoto towarzyszą, oprócz objawów związanych z niedoczynnością tarczycy, również symptomy ze strony układu nerwowego, problemy z koncentracją, przewlekłe zmęczenie, zła tolerancja zimna i osłabienie siły mięśniowej. Osoby, które cierpią na niedoczynność tarczycy lub Hashimoto powinny zadbać o odpowiednią dietą oraz styl życia. 

Dieta w niedoczynności tarczycy

Ich dieta powinna zawierać odpowienią ilość pełnowartościowego białka, produkty bogate w kwasy tłuszczowe Omega-3 – tj. ryby morskie, olej lniany, siemię lniane, nasiona chia. Dieta powinna być niskoprzetworzona i przeciwzapalna. Potrawy powinny mieć niski indeks glikemiczny, czasami pomocne okazuje się wprowadzenie diety bezglutenowej i beznabiałowej. Warto zadbać o  suplementację witaminy D3 i Omega-3 (np. oleju z kryla). 

Więcej o diecie dla tarczycy przeczytasz tutaj.

Dieta w niedoczynności tarczycy
Kolejnym powodem, dla którego odczuwamy nadmierną senność i brak energii mogą być problemy natury hormonalnej np. zaburzenia pracy tarczycy.

Niedobory i niska kaloryka


Objawy takie jakie zmęczenie, brak energii i ospałość bardzo często spowodowane są naszą dietą. Najprościej rzecz ujmując – pożywienie, które dostarczamy do naszego organizmu przekształcane jest w energię, a gdy jest go za mało, to naturalną rzeczą jest fakt, że będzie tej energii mniej. Bardzo często dzieje się tak, że z powodu braku czasu, dużej ilości pracy, stresu odpuszczamy posiłki. W dłuższej perspektywie będzie objawiać się to przewlekłym zmęczeniem, brakiem energii i innymi negatywnymi objawami tj. problemy zdrowotne wynikające z niedoborów.

Zapotrzebowanie kaloryczne


Powodem niskokalorycznych i niedoborowych diet, są też czasami błędne przekonania na temat odchudzania. Popularne mity typu “im mniej jesz, tym będziesz szczuplejszy” prowadzą do tego, że ludzie jedzą za mało. Takie praktyki mogą prowadzić nawet do zaburzeń odżywiania. Gdy odczuwasz brak energii i zmęczenie – zastanów się czy Twoja codzienna dieta zawiera odpowiednią ilość kalorii i jest odpowiednio zbilansowana. Zapotrzebowanie kaloryczne powinno być zawsze dopasowane indywidualnie do płci, wieku, stanu fizjologicznego, współistniejących chorób oraz aktywności fizycznej.

dieta szyta na miarę
Podstawę powinny stanowić warzywa (min. 500g) dziennie – najlepiej dodawać je do każdego wytrawnego posiłku.

Problemy z układem trawiennym 

Przekształcanie przez nasz organizm pożywienia w energię może zostać zachwiane, gdy układ trawienny nie funkcjonuje prawidłowo. Zmęczenie, brak energii i senność często mogą być objawem innych schorzeń tj. zespół jelita drażliwego, problemów z wchłanianiem, przerostem grzybów Candida, zaburzoną mikrobiotą jelitową, nietolerancjami pokarmowymi, celiakią, pasożytami. Gdy układ pokarmowy nie działa prawidłowo często towarzyszą temu dodatkowe objawy tj. wzdęcia, bóle brzucha, gazy, refluks, zgaga, zaparcia.

Kontakt z dietetykiem

W przypadku wystąpienia takich dolegliwości należy skonsultować się z dietetykiem, który dzięki przeprowadzeniu specjalistycznego wywiadu i analizie wyników badań będzie mógł wprowadzić odpowiednią dietoterapię i suplementację. Być może będzie potrzeba zrobienia dodatkowych badań, jednak pierwszym krokiem powinien być kontakt ze specjalistą.

Dieta w problemach trawiennych

W przypadku problemów trawiennych stosuje się różnego rodzaju diety m.in dietę low-fodmap czy dietę rozdzielną. Tego typu zabiegi powinny być prowadzone z pomocą dietetyka, jednak niezależnie od przypadku należy pamiętać o tym, aby dieta była oparta na produktach nieprzetworzonych i wysokiej jakości. Podstawę powinny stanowić warzywa (min. 500g) dziennie – najlepiej dodawać je do każdego wytrawnego posiłku. Nie można zapominac o pełnowartościowych źródłach białka (ekologiczny drób, jaja, ryby) oraz zdrowych tłuszczach (olej lniany, siemię lniane, suplementacja omega-3). Bardzo ważne jest dbanie o higienę posiłków m.in  jedzenie w spokoju i uważności i dokładne przeżuwanie. Jeżeli zauważyłeś u siebie nadmierne zmęczenie i dodatkowo męczą Cię dolegliwości ze strony układu trawiennego – to czas na wizytę u specjalisty. 

Jedzenie emocjonalne i stres 

Senność i brak energii może być też spowodowane występowaniem nadmiernej ilości stresu w naszym życiu. Dlaczego? Stres jest naturalnym elementem naszego życia, jednak niewłaściwe radzenie sobie z jego nadmiarem może powodować różnego rodzaju problemy zdrowotne, które będą objawiały się właśnie zmęczeniem. Dzieje się tak np. wtedy, gdy w sytuacji stresowej reagujemy np. emocjonalnym jedzeniem.

Comfort food

Często w takich momentach sięgamy po tzw. comfort food czyli różnego rodzaju przekąski np. przetworzone fast foody czy słodycze. Takie produkty jedzone w nadmiarze nie sprzyjają naszemu zdrowiu, dodatkowo powodują nadmierne wahania glukozy we krwi, co objawia się właśnie zmęczeniem. Jeżeli sytuacja powtarza się dość często to może dojść do poważniejszym problemów z gospodarką cukrową.

Wpływ diety na nastrój

Duża ilość stresu może powodować również zaburzenia depresyjne, których jednym z objawów jest właśnie nadmierne zmęczenie i brak energii. Okazuje się, że dieta ma bardzo duży wpływ na nastrój. Według badań właściwa dieta, bogata w kwas foliowy i inne witaminy z grupy B oraz nienasycone kwasy omega-3, przy ograniczeniu spożycia wysoce przetworzonej żywności zawierającej duże ilości węglowodanów i tłuszczów nasyconych lub kwasów omega-6, ma prewencyjny wpływ na występowanie zaburzeń psychicznych, w tym depresji.

Znajdź przyczynę!

Jak widzisz – brak energii, przewlekłe zmęczenie czy senność to stany, które mogą być spowodowane przeróżnymi czynnikami. Obniżony poziom energii może być dokuczliwy i powodować różnego rodzaju nieprzyjemności, dlatego najlepiej znaleźć przyczynę i wdrożyć odpowiednie działania, które poprawią komfort życia.

80-90% naszych pacjentów przychodząc do gabinetu skarży się na tego typu dolegliwości, jednak po zrobieniu odpowiednich badań i  wdrożeniu konkretnych zmian w nawykach żywieniowych i stylu życia bardzo szybko widoczna jest poprawa. Jeżeli obserwujesz podobną sytuację u siebie – umów się na pierwszą wizytę i zacznij działać. 

Suliburska, Joanna, and Justyna Kuśnierek. „Czynniki żywieniowe i pozażywieniowe w rozwoju insulinooporności.” Forum Zaburzeń Metabolicznych. Vol. 1. No. 3. 2010.

Jodzio, Krzysztof, and N. Treder. „Poglądy na przewlekłe zmęczenie i jego wpływ na zachowanie w XIX wieku i na początku XX wieku [Ideas about chronic fatigue and its impact on behaviour in nineteenth century and at the beginning of the twentieth century].” Psychiatria i Psychoterapia 10 (2014): 11-22.

Gier, Dominika, and Lucyna Ostrowska. „Choroba Hashimoto a otyłość.” Varia Medica 3.3 (2019): 238-242.

Karakuła, H. A. N. N. A., et al. „Czy dieta ma wpływ na nasz nastrój? Znaczenie kwasu foliowego i homocysteiny.” Pol. Merkur. Lek 152.26 (2009): 136-141.

Zuzanna Zajączkowska – ZnanyLekarz.pl
Eliza Gosławska – ZnanyLekarz.pl

To jak, chcesz więcej?

Ten artykuł dotyczy Ciebie i chcesz więcej? Daj sobie szansę i spotkaj się z jednym z naszych specjalistów.
już od 150zł

Już wychodzisz?

Nie uciekaj jeszcze. Być może to ostatnia szansa, by o siebie zadbać.

Przygotowaliśmy dla Ciebie jeszcze trochę paliwa, aby poprawić Twój komfort życia i polepszyć codzienne funkcjonowanie. Zapisz się na nasz newsletter i działaj na własnych zasadach.

Twój adres email został zapisany!

Już niebawem dostaniesz od nas wiele dobrego paliwa
zupełnie za darmo. Czekaj, bo warto!

Idź do strony głównej